CMENTARZ IM. WAWRZYŃCA
przez mieszkańców Szadku i okolic nazywany jest cholerycznym powstał w połowie XIX w., w czasie gdy region ten opanowała epidemia cholery (l 852 r.), uformował się ostatecznie po powstaniu styczniowym. Początkowo chowano na nim ofiary epidemii, później stał się cmentarzem ogólnym. Kryje on również ślady historii Polski. Przy głównej alejce znajduje się grób 13 powstańców 1863 r. z partii Powidzkiego, dowódcy plutonu strzelców powiatu sieradzkiego, poległych w bitwie pod Szadkowicami 6 października 1863 r. W dwóch innych zbiorowych mogiłach pochowano nieznanych żołnierzy polskich z 10 Kaniowskiej Dywizji Piechoty generała brygady Franciszka Dindorf-Ankowicza z Armii Łódź, poległych we wrześniu 1939 r. (głównie w nocy z 5 na 6 września) od ognia niemieckiej artylerii w czasie wycofywania się przez Szadek po ciężkich walkach w rejonie Sieradza i Warty.

W pobliskim lesie znajduje się pozostałość zdewastowanej części cmentarza żydowskiego, o którym informuje tablica poświadczająca jego istnienie i kilka zapomnianych tablic nagrobnych.

Jeszcze kilka lat temu w Szadku przy ul. Sieradzkiej znajdowała się zrujnowana synagoga która była jedynym świadectwem istnienia nacji żydowskiej na tej ziemi przed II wojną światową, niestety jednak została ona zburzona i utracona na zawsze.

Od 1830 roku tylko przy ulicy Piotrkowskiej wolno było osiedlać się żydom. Nakaz ten nie dotyczył bogatych, o przydatnym dla miasta zawodzie oraz zasymilowanych. W połowie XIX wieku mieszkało ich w Szadku już 407 ( 22%) ogółu mieszkańców. Do I wojny światowej 20% mieszkańców stanowili żydzi, zaś w okresie międzywojennym odsetek zmniejszył się i wyniósł 15%. Przed II wojną światową żyło w Szadku ok. 500 żydów. Większość z nich została zamordowana przez Niemców w Chełmnie nad Nerem. Niewielka społeczność wyznająca judaizm żyła z handlu i rzemiosła, wielu z nich było ludźmi bardzo ubogimi.
Źródło opracowania strony:
"Szadek Monografia miasta" Tadeusz Marszał, 1995rok, wydawnictwo Poligrafia Spółka zo.o. w Sieradzu
"Na Sieradzkich Szlakach 3/1995"
|